Informacje o agregatach uprawowych, co wybrać, jaki agregat do jakiej uprawy
Różne modele, różne przeznaczenie i cele do osiągnięcia w uprawie roli
Bierne agregaty do uprawy gleby przed zasiewem
Zadaniem agregatów przedsiewnych jest przede wszystkim otwieranie gleby, by mogła się ona nagrzać a przez to zapewnić szybsze kiełkowanie wysiewanego ziarna. Dobrze napowietrzona gleba wpływa również na rozrost systemu korzeniowego, co zwiększa z kolei wchłanianie składników odżywczych i wody przez korzenie uprawy głównej. Wybór zębów i ich rozstawu umożliwia dostosowanie agregatu uprawowego do rodzaju gleby i do rodzaju wcześniejszej uprawy oraz do założonego celu.
Bogata oferta agregatów przedsiewnych polskiego producenta maszyn rolniczych UNIA składa się z wielu różnych modeli. Do uprawy przedsiewnej producent proponuje takie modele jak agregat uprawowy KOMBI 3 / XL, agregaty uprawowe ze sprzęgiem do siewnika CERES L / XL, agregat zębowy MAX, bardzo ciekawymi maszynami są również półzawieszany agregat zębowy ATLAS oraz agregat uprawowy zębowy VIKING.
Ilustracja powyżej: budowa agregatu uprawowego przedsiewnego na przykładzie modelu UNIA CERES. Jest to maszyna uniwersalna, która może wykonywać pracę solo - jako agregat uprawowy przedsiewny lub dzięki wyposażeniu w sprzęg do siewnika zawieszanego pracować jako agregat uprawowo-siewny, czyli móc uprawiać glebę pod zasiew oraz wykonać siew w tym samym przejeździe. Agregat jest wyposażony w przedni wał strunowy a następnie – w zależności od modelu – w 2 lub 3 rzędy zębów sprężystych z obrotową końcówką. Tylny wał ugniatający packer ma również wszechstronne zastosowanie, został on wyposażony w regulowane skrobaki, których zadaniem jest utrzymywanie wału w czystości. Sprzęg do siewnika zawieszanego jest unoszony hydraulicznie.
Fotografia powyżej: agregat przedsiewny Gregoire-Besson TETRA z podwójnym wałem kruszącym z prętami wykonanymi z płaskowników 320/270 mm. Zastosowane zęby sprężyste o rozstawie 60 mm dobrze rozdrabniają glebę i przygotowują ją pod zasiew, zapewniając jednocześnie dużo miejsca na przejście ewentulanych resztek roślinnych mogących znajdować się na powierzchni gleby.
Ciekawą maszyną jest też kultywator uprawowy BEST polskiego producenta maszyn rolniczych MANDAM. Seria tych kultywatorów uprawowych została wprowadzona na rynek 2019 roku. Kultywatory są przeznaczone do uprawy gleby pod zasiew. To wielosekcyjna maszyna, którą można dostosować do warunków pracy. Można ją wyposażyć w spulchniacze śladów kół ciągnika, we włókę regulowaną hydrauliczne oraz w różnego rodzaju zęby robocze sprężyste a także wał wykańczający pracę.
Uprawa gleby i siew w trakcie tego samego przejazdu
Agregaty uprawowo-siewne są coraz bardziej popularne. Z jednej strony w gospodarstwach rolnych dostępna moc ciągników jest coraz większa, dzięki czemu z ciągnikiem może współpracować maszyna cięższa, gdyż jak wskazuje na to nazwa agregat składa się z właściwego agregatu uprawowego oraz z zawieszonego na nim (lub nabudowanego) siewnika zbożowego.
Przykładem lekkiego agregatu uprawowo-siewnego może być zestaw: agregat uprawowo-siewny UNIA FM 400/3. Jest to zestaw uprawowo-siewny mechaniczny FM 400/3, obecnie jeden z najlżejszych zestawów uprawowo-siewnych, typu nadbudowanego oferowanych na rynku. Maszyny te mogą współpracować z mniejszymi ciągnikami rolniczymi o mocy od 80 KM. Bogate wyposażenie standardowe oraz możliwość wyboru we współpracującym siewniku opcjonalnej redlicy talerzowej z kółkiem kopiującym to ważne zalety zestawów uprawowo-siewnych. Część uprawowa składa się z agregatu biernego zębowego, wyposażonego w przedni wał strunowy o średnicy 320 mm, dwa rzędy zębów sprężynowych SU oraz ugniatający wał tylny Packer o średnicy 460 mm. Przedni wał strunowy jest dzielony, podparty w środkowej części. Takie rozwiązanie wpływa na trwałość wału oraz zmniejsza ryzyko uszkodzenia wynikającego z niepożądanego bicia wału.
Fotografia powyżej: agregat uprawowo-siewny UNIA FM 400/3, na agregacie biernym nabudowany jest siewnik, standardowo z redlicami wysiewającymi stopkowy, opcjonalnie możliwy z redlicami talerzowymi i rolkami ugniatająco-kopiującymi.
Agregaty talerzowe Tolmet TYTAN są przeznaczone do uprawy gleby z możliwością jednoczesnego siewu w jednym przejeździe. Agregaty są seryjnie wyposażone w uniwersalny zaczep do siewnika (przykładowe połączenie z mechanicznym siewnikiem zbożowym Amazone można zobaczyć na powyższym zdjęciu). Dzięki temu maszyna staje się bardziej uniwersalna, na polu przeprowadzanych jest mniej przejazdów (ponieważ nie trzeba osobno uprawiać i osobno siać), koszty pracy są mniejsze a szybkość pracy jest wyższa niż w przypadku stosowania bron wirnikowych.
Ilustracja poniżej przedstawia konstrukcję agregatu talerzowego Tolmet TYTAN. Podstawowe podzespoły tego agregatu uprawowego to rama nośna, dwie sekcje z talerzami oraz wał. Dwie sekcje talerzy mocowane są za pomocą płyt mocujących osadzonych wzdłuż głównej ramy nośnej maszyny. Każda sekcja składa się z belki z uchwytami mocującymi i zamocowanych na niej talerzy, przy czym talerze sekcji pierwszej odkładają podciętą glebę na lewą stronę, a sekcji drugiej na prawą stronę. Każdy talerz jest łożyskowany tocznie i zamocowany do belki nośnej na amortyzatorach gumowych. Dzięki takiemu rozwiązaniu uzyskuje się konkretne korzyści: Dopasowanie się do nierówności ukształtowania gleby, odchylanie się talerzy przy najechaniu na przeszkodę, na przykład na kamień, ochronę pojedynczego talerza przed uszkodzeniami.
Opcjonalne wyposażenie agregatu talerzowego stanowi zestaw do hydraulicznego ustawiania głębokości roboczej agregatu. W miejsce łącznika mechanicznego montowane są siłowniki hydrauliczne dwustronnego działania, które poprzez skrócenie podnoszą wał do góry w wyniku czego zwiększa się głębokość roboczą i maszyna zagłębia się bardziej w glebie.
Agregat albo kultywator ścierniskowy – wybór zawsze należy do Ciebie!
Agregat pożniwny, często nazywany agregatem ścierniskowym (albo gruberem, albo agregatem lub nawet kultywatorem podorywkowym – chociaż zwykle maszyny te różnią się elementami roboczymi i celami zastosowania) składa się najczęściej z sekcji uprawiających: zębów lub talerzy i jednego lub kilku wałów doprawiających (najczęściej są to wały rurowe, strunowe). Do poprzecznych elementów konstrukcyjnych ramy agregatu mocowane są zęby robocze. Dzięki zastosowaniu wysokiego prześwitu i dzięki dużym odstępom pomiędzy zębami roboczymi agregat pożniwny może pracować na polach z dużymi ilościami resztek roślinnych. Agregat ścierniskowy przeznaczony jest więc do uprawy pożniwnej, praktycznie każdego rodzaju gleby. Uprawa gleby zaraz po żniwach umożliwia szybsze kiełkowanie resztek nasion zbóż i chwastów, umożliwia szybsze rozkładanie się resztek pożniwnych oraz zatrzymuje wilgoć w glebie. Resztki ziarna zboża oraz nasiona chwastów kiełkują najlepiej, gdy gleba po żniwach jest uprawiona dość płytko. Również słoma łatwiej zmienia się w próchnicę, gdy ściernisko jest wymieszane na małej głębokości.
Bardzo podobną kategorią są kultywatory ścierniskowe. Przykładem takiej maszyny może być kultywator ścierniskowy polskiego producenta Tolmet. Kultywator ten jest zawieszanym narzędziem uprawowym, przeznaczonym do spulchniania gleby poprzez jej wzruszenie i wymieszanie bez odwracania jej warstw. Może posłużyć do jednoczesnej uprawy gleby po orce przedzimowej lub do spulchniania ściernisk, jeżeli nie stosuje się podorywki. Kultywatorem można zwalczać chwasty rozłogowe takie jak na przykład perz. Wał służy do ugniecenia warstwy gleby poniżej głębokości siewu w celu lepszego podsiąkania wody zapewniającego równomierne wschody. Jednak nie zaleca się stosowania tego kultywatora ścierniskowego na glebach silnie zakamienionych oraz na polach po podorywkach z płytko przyoranymi resztkami pożniwnymi.
Konstrukcja kultywatora ścierniskowego na przykładzie kultywatora Tolmet:
Kultywator ścierniskowy polskiego producenta Tolmet jest maszyną zawieszaną na ciągniku. Na belce przedniej kultywatora ścierniskowego zostały przyspawane zaczepy oraz stojak z otworami pod sworznie układu zawieszenia. Kultywator wyposażony jest w trzy rzędy zębów oraz redlice proste lub obrotowe, posiada redlice z zabezpieczeniem sprężynowym typu non-stop, które chronią elementy robocze kultywatora przed uszkodzeniem, odpowiednio dobrana siła wyzwalająca na sprężynie, pozwala na swobodne ominięcie przeszkody. W przypadku natrafienia zęba na kamień uchyla się on razem ze słupicą, ściskając sprężynę, która po ominięciu przeszkody powraca do swojej pozycji roboczej. Kultywator ścierniskowy został skonstruowany z myślą o uzyskaniu maksymalnej wydajności przy minimalnych kosztach uprawy. Kultywator z trzema rzędami redlic roboczych rozdrabnia powierzchnię gleby na całej szerokości roboczej. W kultywatorach jakość uprawy zależy w dużej mierze od prędkości roboczej, stąd też zalecana prędkość robocza dla tych maszyn znajduje się w przedziale od 7 do 10 km/h.
Wiele maszyn uprawowych jest dostępnych na polskim rynku. Wielu rolników szuka też maszyn w dobrym stanie, ale używanych, w lepszych cenach. Używane agregaty uprawowe, używane brony talerzowe cieszą się niesłabnącą, ogromną popularnością.
